Juni 2019

De voortgang

Genoeglijk hoor, in de zon een stukje tekst typen wat gelezen wordt door een vast publiek. Preken voor eigen parochie. Dat is niet zo moeilijk. Sowieso waren de afgelopen twee weken fijn. Het weggetje achter ons bedrijf langs is namelijk afgesloten voor doorgaand verkeer om de kabels te kunnen leggen voor de netverzwaring t.b.v. de zonnepanelen op het dak. En over dat weggetje gaan we in het weideseizoen vier keer per dag met onze koppel melkkoeien. Om te melken dus. Zo fijn dat we bij dat oversteken nu niet in de gaten hoeven te houden of er een auto aan komt. Nog een week en dan is die aanleg ook weer klaar. In principe gaat de installatie dan elektriciteit leveren per 1 juli. De deelnemers in dit postcoderoosproject (zie www.energierijck.nl) krijgen vanaf dan 15 jaar lang de energiebelasting terug over het vermogen wat hun panelen opwekken. Hè, hè, komt het toch nog goed. Op naar een volgend project!

Verrassing

Hemelvaartsdag werden we verrast. Onder het melken werd een kalf geboren. Kaatje 152 stond snel op, likte haar kalf droog, alles volgens het boekje. Hemelvaartsdag is natuurlijk hier ook gewoon donderdag, dus zijn we druk met het maken van halfvolle melk, slagroom en de bestellingen klaarmaken voor het uitleveren. Maar ook een beetje zondag, dus rustig ontbijten. En tadaa, verrassing ! na het ontbijt lag er nog een kalf en weer stond Kaatje onverstoorbaar haar kalf droog te likken en bemoeide het eerste kalf zich al met z'n medekalf. Een vaarsje en een stiertje.

tweelingDat is eigenlijk jammer want het vaarsje is dan in bijna alle gevallen onvruchtbaar. Sowieso gaan deze kalveren niet hier opgroeien, over een week of twee gaan ze met de handelaar mee om elders groot te worden. Hun vader is namelijk een stier van een vleesras, Belgisch Blauw. Kaatje is nu aan haar vierde lactatie begonnen. We fokken alleen door met koeien die al bewezen hebben dat ze lang meegaan. Ze doet het best aardig, dus komend jaar, als er geen gekke dingen gebeuren, zal ze een kalf dragen van een fokstier. We zetten graag sperma van fokstieren in waarvan de moeders ook op biologische bedrijven gehouden werden. Daarvoor is er de cooperatie bio-KI. Daarmee voorkomen we indirect gebruik van zaken als embryotransplantatie (nogal dieronvriendelijk) of gaan fokken met dieren die geselecteerd werden op basis van genetische kenmerken, zonder dat die aanleg ook in de praktijk bewezen moet worden. Waarom geen eigen stier, dat wordt ons vaak gevraagd. Dat is een rekensom. Om een stier veilig te kunnen houden, moet je echt een goed hok maken, Dikke buizen, sterk vastzethek, dat werk. Het kost zeker een paar duizend euro. Er moeten op ons bedrijf jaarlijks ongeveer 35 dieren drachtig gemaakt worden. Dat kost nu zo'n 2500 euro. Zo'n stier is natuurlijk voordeliger, alhoewel ie natuurlijk ook moet vreten. Een stier opfokken tot dekrijp + een jaar dekken kost algauw zo'n 3000 euro. Is ie niet meer inzetbaar, gaat ie naar de slacht, beuren we natuurlijk ook weer wat voor het vlees. Maar het allerbelangrijkste is toch wel onze veiligheid en die van alle mensen die regelmatig bij ons op het erf komen. Stieren zijn echt levensgevaarlijk, hoe sullig ze er soms ook bij staan en aaibaar ze ogen. Je weet nooit wanneer ze je opeens beschouwen als een bedreiging waartegen opgetreden moet worden. Verrassing! En dan verlies je het. Het is fijn dat je met het geld wat je bespaart op KI, ruimschoots je begrafenis kunt betalen. Daar hebben we nog geen haast mee, dus hier geen stier.

Voer

Maaien, dat is inmiddels gelukt. Een mooie eerste snee zit in het pak. En de grasgroei komt mooi op gang. Maar opnieuw wachten we op minstens een week droog en liefst zonnig weer, omdat we nu ruim 4 hectare willen gaan hooien. Dat gras is uiteraard veel langer geworden en heeft dan ook meer dagen nodig om na het maaien af te sterven en goed droog te worden. Het perceeltje naast het achterhuis is in geen jaren gehooid, maar omdat daar de heining open ligt vanwege de plaatsing van een trafo, hebben we daar geen vee kunnen weiden. Daar sturen we dan ook zo gauw het kan de maaimachine in. Voor een grasmat is afwisselend maaien en weiden wel goed, dus het perceel zal er zeker van opknappen.

Patrijs/bloemen!

Patrijs bloemenHet nieuw ingezaaide stukje komt al op gang, het ingezaaide graanmengsel heeft het wat moeilijker. Er waren ook wel veel alerte duiven die mee foerageerden. Maar wat een pracht op het stuk waar nu vooral de tweejarigen in bloei komen. Allerlei insecten komen er weer op af en uiteraard ook allerlei vogeltjes. Maar nee, nog geen patrijs te bekennen.

Over bloemen gesproken: Er zijn hier op het erf vrijdags weer boeketten onbespoten bloemen te koop, afkomstig van landgoed Grootstal. Ceciel Geraards teelt, plukt en schikt de boeketten vakkundig. Trouwens, deze boeketten zijn ook wekelijks vers te koop bij Van Nature en bij Ekoplaza aan de Groenestraat. Niet goedkoop, maar wel goed en prachtig, want bijzondere bloemen die minstens een week mooi blijven.

Zomerreces

We gaan nog zes weken door tot onze zomerstop. Dat wil zeggen dat we in week 28 voor het laatst in de ketels roeren en plaatjes plakken op de flessen. Concreet: u kunt uw bestellingen ophalen tot en met zondag 14 juli. Daarna is de winkel dicht en leveren we ook geen rauwe melk aan onze klanten in Nijmegen. Vanaf donderdag 8 augustus rijden we weer de bezorgroute en vrijdag 9 augustus bent u weer van harte welkom in de winkel en dan (vanaf vrijdag 9 augustus dus!) staat er ook weer rauwe melk volgens bestelling klaar. Als u buiten deze weken (dus week 28-29-30) uw bestelling wil annuleren, geeft u dat dan alstublieft tijdig door. Daardoor kunnen we precies de hoeveelheden maken die we kunnen verkopen en daarmee verspillen we samen zo weinig mogelijk voedsel. Dat is toch mooi.

Tot slotst

Fijne zomer!

April 2019

Graskaas

Eind maart de echte eerste graskaas gemaakt! Dat betekent: begin mei al de geurige, zachte jonge kaas vers van het mes in de verkoop. Fromage primeur.

De term "graskaas" is gereserveerd voor de eerste kazen die je maakt wanneer de koeien na de winter weer volop vers gras grazen. Dus wanneer er (bijna) geen kuilgras meer voor het voerhek ligt, maar ze echt zelf hun kostje bij elkaar zoeken in de wei. En dat doen ze eerst enthousiast ( de koeiendans, gehyped door het PR-buro van FrieslandCampina) en later zorgvuldig. Bij ons rennen ze echt wel door, als ze in de gaten krijgen dat ze naar een nieuwe wei mogen. Maar zo gauw ze er zijn: kop omlaag, koeienneus aan de grond en snel de hele weide door voor het lekkerste gras en de verste kruiden. Hap, schrok, slik, weg, hapschrokslikweg, hpschrkslkwg enzovoort. Dan: liggen, herkauwen, beetje om je heen kijken. Halverwege de dag kachelt de hele kudde naar de drinkplaats, nemen en passant nog wat happen uit het gras en van de hagen langs hun pad en gaan weer terug naar hun perceeltje voor de dag. Hap, schrok, slik, weg, hapschrokslikweg, hpschrkslkwg enzovoort. Lig, kauw, kijk. En waarschijnlijk ook denken. Dat denken we, dat koeien denken. Geen idee waaraan of in welke dimensie, maar er is beslist activiteit tussen de horens.

Afwassen!

Verder: alles is communicatie. Dit schrijven, de krant, social media, hoe we elkaar begroeten (of negeren). Dat we het erf geveegd hebben (of niet). De houdbaarheidsdatum van de zuivel, is de kaas recht gesneden, zitten de etiketten schots en scheef, alles vertelt iets over iets. Je kan er doodmoe van worden, als je er bij nadenkt. Wellicht dat in de evolutie er bij koeien daarom dat herkauwen er ook is ingeslopen... alles nog eens overdenken, herkauwen, het heeft overeenkomsten, toch?

beste kwarkMaar communicatie,  ook u kunt er wat van!  Zo vonden we een briefje in een brandschone lege kwarkpot.

Wat een fijn briefje!  Dat maakt het zaterdagse flessenwassen toch een stuk aangenamer.  We hebben maar geen foto gemaakt van de toestand waarin we soms ook de flessen terugontvangen.  Hele ecosystemen hebben zich er soms in genesteld, gezellig woekerend op melkresten en een flutsje drab.  We werken hier echt wel aan verhoging van de biodiversiteit, maar dan toch niet in de fles. De welgemeende  complimenten van ons voor iedereen die de lege flessen schoon, zonder etiket en met dop retour brengt!  Verreweg de meesten!  Na legen, even voorspoelen en, indien beschikbaar,  in de afwasmachine. Het kan! Maar toch: Voor diegenen die er met de pet naar gooien: even de routine opbrengen om de flessen schoon te maken voor het terugbrengen.  Alstublieft?  Uiteraard wassen we ze zelf ook voordat ze weer gevuld kunnen worden.  Maar het scheelt nogal of we de fles eerst met een borstel moeten bewerken voordat ze in de wasmachine gaan, of dat we ze meteen kunnen spoelen.  Ook de rauwe melkpotten graag schoon terugleveren! We weten gewoon niet wie we persoonlijk zouden moeten aanspreken, dus daarom dit algemene schrijven.

Plantjesdag

Nog verder: Er staan hier wat potten met zonnebloemenzaad en in de tuin barst het alweer van het opkomend groen in allerlei vormen en tinten. Zullen we maar weer ergens in mei, wanneer de ijsheiligen ons niet meer bang kunnen maken, een plantjesruilvrijdagmiddag organiseren? We laten nog weten wanneer precies. Alles is dan welkom, sier, groente, kruiden, wild of gekweekt. Alles wat bijdraagt aan gelukkig worden in je tuintje/balkon/park/landgoed. Geven, ruilen, delen en daarmee iemand blij maken/blij van worden. Aarden. Er zijn natuurlijk allerlei zweverige begrippen aan te koppelen, maar het is ook gewoon goedkoop!

Op, klaar mee

Tot slot: We schrappen definitief de vanillevla uit het assortiment. Het lukt niet om een goed alternatief te vinden voor de ingrediënten die in Nederland niet meer in die samenstelling te verkrijgen zijn. En bovendien: vanillevla mag geen vanillevla meer heten als er geen vanille in zit. Volkomen terecht! Dat betekent dat er hier nog 67 dozen staan met waardeloos geworden plastic potten. Dus wie nog bewaardozen nodig heeft, voor kliekjes of zelfgemaakt ijs, om plantjes in op te kweken, of om te stapelen en dan lekker om te kegelen, u kunt hier voorlopig daarvoor terecht. Gratis af te halen. Even aankondigen.

Juni 2018

Laten we onze website eens opleuken

dageraadHeel af en toe gaat ons een licht op. Hebben we een idee. Bedenken we iets. Bijvoorbeeld: laten we onze website eens opleuken met nieuw materiaal. Tekst is zo geschreven, maar beeld kan nog veel meer zeggen. En zeker in deze tijd van het jaar waarderen we onze prachtige omgeving. Waar we zelf bijvoorbeeld zeer van genieten, is de gang van de koeien naar de weide. Op hun gemak, in de frisse morgenlucht schommelen ze in een lange rij naar het nieuwe perceeltje gras. De vogeltjes fluiten, het is nog stil op straat, afijn, vormt u zich een sfeerbeeld. Op een mooie zondagochtend dachten we dat te gaan filmen. Zodat we dat filmpje op onze site kunnen plaatsen. En dan kunt u daar van meegenieten, zonder dat u daarvoor vroeg hoeft op te staan. Zeg maar, onze bijdrage voor deze week aan de wereldvrede.

Nou, dat is dus mooi mislukt.

De verwachting:
Op een mooie zondagochtend posteer ik mij in de (droge) slootrand. Omgeven door kwinkelerende vogeltjes, met links een bloeiende sleedoorn en rechts de prunus dik in de knop wacht ik met de camera in de aanslag op de komst van onze rij koeien. Ik wil graag filmen ter hoogte van het maaiveld zodat de imposante koeienlijven en de tred goed in beeld komen. Ze laten nog op zich wachten, ik geniet nog van de warmte die de zonnestralen op deze ochtend al geven. Ah, kijk daar komt Aaltje 44, een jonge brutale vaars die nieuwsgierig voorop loopt. En direct achter haar Kaatje 139, ook altijd alert. Vriendelijk groetend lopen ze langs, ik leg het met vaste hand vast met de camera van mijn trouwe mobiel. Ooh, wat is het leven toch idyllisch op de boerderij!

De werkelijkheid:
Op een mooie zondagochtend hurk ik in de slootrand, kukel achterover in de brandnetels. Van die dofgroene waarvan je het gif nog een dag later voelt prikken. Mijn jas (het is nog best fris) haakt aan die verdulleseme sleedoorn en als ik me losruk, zwiept een tak van een ielige kersenboom mijn bril van mijn neus. Snel, mobiel paraat en wachten. Waar blijven ze nou, ze lopen ook nooit door, ik heb niet de hele zondag de tijd. Ja, daar komen ze. Shit, de zon schijnt zo op mijn schermpje, ik kan helemaal niet zien wat ik film! Ja, daar komen ze… of toch niet. De eerste vaars draait zich resoluut om als ze mij in de slootrand opmerkt. Want dat is vreemd, dat hoort daar niet, je weet het niet als koebeest, je kunt je dan maar beter uit de koeienpoten maken. De hele groep koeien draait zich om en holt terug op het overpad, naar de oversteekplaats.
Als ik later kijk wat er dan toch opgenomen is, blijkt de camera gedraaid en heb ik vooral mezelf en die sleedoorn in beeld. Het duurt nog twee dagen voordat de koeien zonder onrust langs die plek willen lopen.

Wat zijn de lessen?
1. Filmen is een vak.
2. Koeien houden niet van onverwachte ontmoetingen.

En verder...

Er zit al gras van 5 ha eerste snede ingekuild. We waren er vroeg bij en we zijn er zeer tevreden over. Komende week zal er nog zo'n 15 ha gemaaid worden, ijs en wederdienende. Sinds 7 april lopen onze koeien weer dagelijks naar de wei, ook 's nachts zijn ze daar te vinden. 11 april gleed de eerste graskaas de pekel in, dus vanaf vrijdag 11 mei snijden we graskaas. Een week of vier heeft de kaas wel nodig om smaak te ontwikkelen. We zijn benieuwd.

In het weideseizoen geven de koeien makkelijker melk, maar vaak ook met lagere gehaltes: Er zit dus minder vet in de melk. Dat betekent dat er ook minder room beschikbaar is voor het maken van slagroom en boter. Laat staan dat er room beschikbaar is voor het maken van zure room. Bovendien is zure room maken een beetje gedoe. En daar zijn we niet dol op. Voorlopig halen we daarom zure room uit het assortiment. Is er in ieder geval meer slagroom.

Daar is ie weer!

De buizerd. Jaren geleden viel ons op dat we in het grasland tussen ons keukenraam en het zwembadterrein op zondagochtend altijd een buizerd zagen stappen en jagen. Hij/zij liep heen en weer, pikte eens wat wurmen en kevers (denken we) uit de zode en was daar een uurtje druk mee. Heel rustgevend om naar te kijken: boer aan de croissantjes, vogel aan de wriemelige beestjes. Ieder z'n meug. We vroegen ons wel af waarom ie daar door ons alleen op zondagochtend gespot werd. Misschien had dat iets te maken met dat op zondagochtend er voor elf uur amper verkeer langskomt en het dan voor zo'n vogel rustig genoeg is. Of dat zo'n vogel misschien in een vast ritme en vaste locaties eetgelegenheden opzoekt. Weten wij veel. Totdat we een keer door de week wat later zaten te ontbijten en de gordijnen open hadden. Bleek ie ook op dinsdag daar te fourageren! Temidden van verkeerslawaai.
En nu zit er een buizerdnest in een elzenboom achteraan onze percelen vlak bij de grens. Naast het ooievaarsnest dus een tweede roofvogelsoort die we kunnen bestuderen. Want ja, tot nog toe houdt de minister zich doof voor alle argumenten om de biologische sector uit te zonderen van fosfaatwetgeving. Dus meer koeien houden gaat niet, tijd over  Laten we dan maar vogeltjes gaan spotten. Nog geen patrijs gezien overigens.

Privacy

Omdat ook wij voor onze bedrijfsvoering gegevens van u bijhouden, stellen we u hierbij expliciet op de hoogte wat we daarmee doen. We gebruiken uw mailadres om de rekeningen naar te verzenden. We stellen dan af en toe een nieuwsbrief op. Zoals dit, die sturen we mee. En we houden uw bestellingen bij, zodat die rekening ook klopt. Daarna incasseren we maandelijks de door u verschuldigde bedragen van het door u opgegeven rekeningnummer. Die rekeningen bewaren we tien jaar digitaal. Op de harde schijf van onze bedrijfscomputer. En wat er aan rekeningen geprint wordt, bewaren we ook 10 jaar. In ordners in de kast boven de trap. We denken dat het systeem naar tevredenheid functioneert. Als u die mening niet deelt, kunt u ons dat natuurlijk laten weten, dan vinden we een oplossing. Hiermee hebben we voldaan aan de nieuwe privacywetgeving.

Zomervakantie

Ook deze zomer nemen we het een paar weken ervan: we sluiten de winkel in week 28, 29 en 30. Dus de laatste gelegenheid om in de winkel te komen is vrijdag 6 juli (koelkastbestellingen tm 8 juli) en u bent weer welkom op vrijdag 3 augustus. Groentepakketten worden natuurlijk wel geleverd. Maar wij gaan ons vooral bezighouden met koeien en groot onderhoud in de productieruimtes en natuurlijk een paar dagen er tussenuit. We verheugen ons erop. Gaat u buiten deze periode op vakantie en heeft u eigenlijk een vaste bestelling? Wilt u dat dan ons tijdig laten weten zodat we in de productie daar rekening mee kunnen houden? (dit is vooral bedoeld voor de "nieuwe" vaste klanten, want verreweg de meeste van u berichten ons als vanzelf tijdig. Hulde!)
Bedankt alvast.

Schuifdeuren

We kijken uit naar nieuwe grote schuifdeuren. Bij dat noodweer van dinsdag 29 mei zijn de oude deuren er namelijk finaal uitgewaaid. Ze lagen verspreid in stukken over het hele erf. Dus voorlopig schuifdeurloos, er is een offerte voor nieuwe . Gelukkig zijn we daar voor verzekerd. Ons nieuwe staldak bleef gelukkig op z'n plaats liggen. Zoals het er nu naar uitziet gaat het Energierijck coöperatie u.a. lukken om er dit jaar zonnepanelen op te laten plaatsen. Een boeiend proces met een heel goed doel, de energietransitie een klein stukje verder helpen. Een heleboel klanten doen eraan mee, op ons dak of op een van de andere daken die beschikbaar gesteld worden. Een mooie verbinding.

Toch nog iets positiefs!

Nu hoor je een nieuwsbrief natuurlijk af te sluiten met iets positiefs. We doen wel vaker iets wat tegen de keer in is, nu ook. We kunnen u nog steeds geen rundvlees van eigen koe aanbieden. We hoopten de eerste week van juli te slachten en dan net voor de zomersluiting de diepvries vol te hebben zodat u voorzien van hamburgers het barbecueseizoen kunt vervolgen. Maar helaas. De afgelopen maand hebben we 1 koe moeten laten inslapen en twee weken later lag een collegakoe (met dezelfde ziekteverschijnselen) dood in haar hok. Beiden oude koeien, net gekalfd. Normale bevalling, gezonde kalveren. En dan slap in de poten, wel vreten, niet vreten, buikpijn en andere ellende. U begrijpt dat we alles gedaan hebben om te onderzoeken wat hier de oorzaak van is. De gezondheidsdienst voor dieren heeft het laatste kadaver opgehaald voor sectie, er is onderzocht op van alles maar er is niets uitgekomen wat een duidelijke oorzaak van de verschijnselen/doodsoorzaak aangeeft. Waarschijnlijk een ongelukkige samenloop van omstandigheden. Jarenlang verlaten hier de dieren allemaal levend het erf, nu binnen een paar weken twee keer vette pech. Naar voor het dier, dat in de eerste plaats. Het hoort bij het vak, zo'n financiële tegenvaller. Minder melk, geen vlees. U begrijpt, de koe die we bestemd hadden om te laten slachten, mag nog even blijven. We kunnen haar melkopbrengst niet missen. Ze geeft gelukkig boven verwachting best veel melk, toch nog iets positiefs!